‘T geweten. De gereformeerde val.

(Column) DOKKUM – Ik kom er steeds weer te laat achter: De gereformeerde val. Meestal plaats ik de kloe fan de column an ’t eind mar, ik klap ‘m ‘r nou drekt mar in. Ik bin d’r weer in tuind. Ik probeerde weer ’s ien te helpen…

Ik waarskuwde ien veur de gevaren fan ’n ander en wat krijst: ,, Ik gaan myn eigen gang. Ik trek my niks fan dy an.” Dan waarskuw je toch noait weer ien? Dan houstie toch veur altiid de bek? Ik realiseer my òk dat ik gien turf hoog bin. Ik kom dat by meer ménsen teugen. Die geve òk an dat ze niet hoard wurde en ondertussen krije ze last fan hun geweten. Hun gereformeerde geweten. Ze kinne ’t niet goed doen. Ze kinne niet voldoen an ’t plaatsje en dan valle ze búten de boat, búten de mienskip. En ’t is hun eigen skuld, wurdt ‘r pretendeerd.

‘T gesticht in Franeker bestond vroeger omdat veul ménsen sich niet voege konden an ’t opgedrongen gereformeerd geloof. As je dér búten vielen dan was d’r mar ien plak: ‘T gesticht. Ik hew dér sitt’n. negen maanden lang, frijwillig. Ik hew dér ontdekt dat menigien die dér sitt’n hewt, wiizer is dan menigien die dér noait fan hoard hewt en dér toch minstens ’n jaar sitte suu mutt’n.

Ik hew dér leert dat je niet deel út make mutte fan ’n commissie of bestuur mar, dat je die organen an ’t werk sette mutte. ‘T was veurheen fanút geloofsovertuiging belangriik dat je deel út maakten fan een bestuur. Omdat je dan ien waren. Ik geef nou liever opdrachten an de besturen die d’r veur my toe doen fanút persoanlike titel. Je mutte even wete dat de belanghebbenden fan de club ’n bestuur koazen hewwe en dat die koazen ménsen mar út te voeren hewwe wat de leden andrage. As je dat ienmaal deur hewwe en je voele je niet meer minderwaardig omdat, je nooit fraagt binne veur ’n functie in ’n bestuur dan, hew je al veul meer gereformeerde lucht. ‘T bestuur is ondergeskikte an de leden binnen ’n vereniging of club. En su hoart ’t òk te wezen.

Dat is òk su in de kerkelike mienskip. Nou met de coronamaatregelen mut je reservere veur ’n plakje in de kerk. Ik hew laatst al angeven dat dat gaat neffens de jaarlikse bijdrage an de kerk. Minstens 10% fan je jaarinkommen naar de Synode en anders komst de kerk niet meer in. Tientallen jaren terug waren d’r òk al plaatsingscommissies in ’t kerkelik wezen. Dan werd bepaald wie naast wie sitte mocht in de kerkbanken. En as dat nou weer de standaard wurdt dan, kieze de ménsen d’r veur om thús diensten te houen. Dus loopt de kerk leeg.

Maar dér mut jou gien last fan hewwe. Dat is ’t selfde dat wy oans allemaal antrekke mutte dat nou ’t eventuele vaccin teugen de corona omstreden is omdat dér ’n chip met inspoaten wurde kin. Sugenaamd út Matheüs huppeldepup vers suveul bliikt dat ’t gaat om ’n teken fan ’t beest.’ Ja en? Dat nim ik an. Veural ter kennisgeving. En dan? Bin ik dan verdoemd? Gaan ik dan naar de hel? Hoesu?

Hew ik dit bedacht. Nee toch? Mut ik my d’r dan skuldig om voele? Nee toch? Sorry as ik hypokriet overkom mar, hewt ien of ander sich ooit verdiept in wat ik dacht of geloofd hew dér in Franeker? Nee toch? Mut ik my nou dan wat antrekke fan bestuurders in Den Haag of fan ’n wereldleider as ’n Donald Trump of Bill Gates? Ik dacht ’t niet.

Ik was dér in dat gesticht al heulemaal gienien dus, ik bin went om myn identiteit in te leveren. Ik doen dat su weer as de nood an de man komt. Mar dat is ’t groatste segment fan de wereldbevolking niet went.

Laat ik ’t su ségge: ,,Ik kin zonder riibewiis nog steeds ’n auto besture.” Mar dan mut je wel wat eigengereit weze. En dat is niet iederien die trouw lústerd naar syn geweten.

Derom: ‘T geweten. De gereformeerd val.

Ik wens u ’n fijne zondagavond,

Harmen Poortman