In Nederland word je door de arts vermoord

(Column) LEEUWARDEN – Ja ik bin even in Leeuwarden. In ’t MCL. Ik reed hier vanmorgen heen en op de radio hoorde ik dat ien van ’t SGP had in ’n amerikaans blad iets skreven met de titel die ik hier ook brûk. Iets wat ging over euthenasie. Dér werd ik niet vrolyk van. Maar ik docht: ,, Hier in Leeuwarden bin ik beter af dan in De Sionsberg in Dokkum. Ooh, das niet waar? Dokkum skoort su goed in de Elsevier? Ja, dat sil wel as je allinich de âlderein vrage om met te doen an ’n enquete. Ik hew ook ’s su’n enquete had. Must niet miene dat ik ‘m invuld hew. Stiekum was ik toch wel benauwd dat kunde van my ‘m leze suu en dan skrikke suu van hoe ik over de Sionsberg denk. Want wees nou eerlyk: T is ”oans kin oans” hier. En je wurde d’r drekt op aankeken as je ergens ’n dûdelyke miening over hewwe.

Ik sil gien namen noeme maar in ’86 (ik was toen 13 jaar) hewt ’n chirurg in de Sionsberg stug volhouden dat ik de heup pertinent niet stukk’n had. Precies 17 jaar later hew ik in ut MCL toch ’n keunstheup kregen. Die hew ik nou al twaalf jaar. Wat dacht je hoe ik die 17 jaar deurkomm’n bin? ,,Ut zit dy tussen de oaren, Harmen. Dou must naar ’n psychiater.” Nou had ik in maart de toan stuk. De middelste van de andere poat. Tref ik dieselfde chirurg hier in Dokkum: ,,Tsja, daar doen we niks aan. Het moet zo maar zelf wat genezen. En dan maar zien hoe het loopt.”

Ik bin dus nou in Leeuwarden weest vandaag: ,,Meneer Poortman, uw middelste teen, middenvoetsbeentje ligt over de naastliggende teen heen. Als we dat zo laten zal het beginnen te smetten tussen die twee tenen. Wel jammer dat u er zo laat mee komt. Ik laat u verschijnen op de poli en tijdens een dagopname zet ik de boel recht. Met een spalkje en een gipsschoen bent u na vier weken al weer een heel eind op weg. Ik kan me voorstellen dat het lopen u op deze manier ook zwaar valt. Een kunstheup links en aan de andere kant de teen kapot, dat wil zo ook niet. ”

Wat is dat dan hier in Dokkum? Ja, sorry hoor. Ik bin niet su lovend over de Berg. As ik d’r veerder niet in had versien dan, had ik nou mooi skeef  lopen bleven met de noadige pyne. En weet je wat nog seerder doet? Dat commentaar van de beste stuurlui aan wal: ,,Ik sjoch dy noait fytsen. Das wol better foar dy. Kees had ek ’n nije keunstheup krigen. Die kin d’r alles wer mei. Wérom do net? Wolsto eilykst wol? Of dogst ’t d’rom?

Ik hew nou ’n lysje byhouden van sulke betweters en ik wacht krekt sulang tot ze zelf an de beurt binne met (ouderdoms-)kwalen. Dan vereer ik ze even met ’n ziekenbezoekje.

Maar nou mut ik die titel hierboven nog even ûtlégge. Want dat is nog niet an de orde weest: Soms hew ik ut gevoel dat as je in de mienskip genoeg prestere dan, wurd je in elk sykenhûs holpen. ”En dan is ut ek sa fyn dat buorfrou d’r ek werkt. Das toch sa betrouwd. Das eigen. Dan binne we bliid dat we net hoeve te reizigjen nei Ljouwert of Grins.” Nou, ik reis liever naar Leeuwarden wér d’r niet op let wurdt as je byveurbeeld ook ’n bystânsûtkering hewwe. Dat suu betekene dat je te duur binne veur de mienskip en dus, gaat men medisch maar niet in je investeren.

”In Nederland word je door de arts vermoord.”

Beste ménsen, ik ség ut. Mar ik weet: Jim denke ut.

Goed weekend,

Harmen Poortman